Podczas gdy jedni marzą o wyrwaniu się w wielki świat, inni uciekają przed jego lękami jak najdalej, szukają własnego miejsca albo uparcie trwają w małych ojczyznach, których nie chcą opuszczać. Ostatnie znakomite tytuły z Międzynarodowego Konkursu Dokumentalnego prowadzą nas od wyludniających się wiosek Macedonii, przez odosobnioną wyspę Tristan, po paragwajskie enklawy budowane przez bogatych Europejczyków, odsłaniając społeczne i ekonomiczne nierówności oraz pęknięcia współczesnego świata. To kino przenikliwe i formalnie odważne, które konfrontuje marzenia z rzeczywistością, stawiając pytania o samotność, wykluczenie oraz cenę życia na najodleglejszych zakątkach globu.
Neokolonialne sny o wolności
W „Blisko raju” Yulia Lokshina przygląda się grupie zamożnych Europejczyków, którzy uciekają przed własnymi lękami – szczepionkami, podatkami, islamem, widmem trzeciej wojny światowej i katastrofy klimatycznej. Wytchnienia szukają na ubogim południu Paragwaju, gdzie w El Paraíso Verde budują samowystarczalną enklawę, mającą stać się ich sztucznym rajem.
Reżyserka odsłania jednak ciemniejsze strony tego projektu, pokazując duchowe aspiracje osadników jako część neokolonialnej fantazji o wolności. Kontrapunktem dla tej opowieści jest historia dwojga młodych Paragwajczyków, których problemy, marzenia i lokalne tradycje pozostają dla przybyszy niemal niewidzialne.
Jak najdalej stąd
Melancholijny „Na zawsze Tristan” Tobiasa Nöllego i współreżysera Lorana Bonnardota prowadzi na Tristan – zależną od Wielkiej Brytanii wyspę na Atlantyku, uznawaną za jedno z najbardziej odosobnionych zamieszkałych miejsc na Ziemi. To właśnie tam, po 30 latach, wraca paryski lekarz, który tym razem zamierza zostać na zawsze.
Fabularyzowany dokument zderza romantyczne wyobrażenia o życiu na krańcach świata z surowym klimatem, nieprzystępną naturą i zamkniętą społecznością, pytając, przed czym można uciekać tak daleko – i czego naprawdę szuka się w miejscu, które dla jego mieszkańców stanowi cały świat.
Pomiędzy baśnią a rzeczywistością
Poruszające „Tam, gdzie wracają bociany” Tamary Kotevskiej, najnowszy film reżyserki „Krainy miodu”, prowadzi do wyludniających się wiosek Macedonii, gdzie bociany pozostają najwierniejszymi towarzyszami ostatnich mieszkańców.
Czerpiąc z realizmu magicznego, dokument opowiada o Nikoli, który po emigracji rodziny na Zachód próbuje przetrwać w świecie coraz mniej przyjaznym tradycyjnemu rolnictwu. To film o wykluczeniu, niszczejącym pejzażu i znikającym świecie, ale też o wspólnym losie ludzi i zwierząt oraz o pięknie, które wciąż domaga się ocalenia.
Ostatnie tytuły filmów, które znalazły się w Międzynarodowym Konkursie Dokumentalnym:
- Blisko raju / Around Paradise, reż./dir. Yulia Lokshina, 120’ Niemcy, 2026
- Na zawsze Tristan / Tristan Forever, reż. Tobias Nölle, współreżyser Loran Bonnardot, 90’. Szwajcaria, 2026
- Tam, gdzie wracają bociany / The Tale of Silyan, reż. Tamara Kotevska, 80’, Macedonia Północna, USA, 2025
Insiderskie karnety na 66. Krakowski Festiwal Filmowy już w sprzedaży!
Krakowski Festiwal Filmowy jest na ekskluzywnej liście wydarzeń filmowych kwalifikujących do Oscara® w kategoriach krótkometrażowych (fabuła, animacja, dokument) oraz pełnometrażowego filmu dokumentalnego, do Europejskiej Nagrody Filmowej w tych samych kategoriach, a także kwalifikuje do nagród BAFTA.
Krakowski Festiwal Filmowy organizowany jest przy wsparciu finansowym Miasta Kraków, Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, Programu Kreatywna Europa MEDIA oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Współorganizatorem jest Stowarzyszenie Filmowców Polskich.
66. Krakowski Festiwal Filmowy odbędzie się w kinach od 31 maja do 7 czerwca 2026 roku oraz od 5 czerwca do 19 czerwca online na KFF VOD.