Po raz pierwszy w historii podczas Krakowskiego Festiwalu Filmowego wręczona zostanie Międzynarodowa Nagroda Dokumentalna. Marcela Łozińskiego. Laureatem wyróżnienia został debiutancki film „Kuba, na zachód od Zapaty” w reżyserii Davida Bima.
Nagroda ustanowiona przez Krakowski Festiwal Filmowy we współpracy z Gildią Polskich Reżyserów Dokumentalnych honoruje twórcze poszukiwania w filmie dokumentalnym – kino odważne, uczciwe, wymykające się schematom i poszerzające artystyczne granice dokumentu. Jej patronem jest Marcel Łoziński, jeden z najwybitniejszych polskich dokumentalistów, którego twórczość w znaczący sposób wpłynęła na polskie i światowe kino non-fiction. Wyróżnienie ma nie tylko upamiętniać jego dorobek, lecz także pokazywać, że kreatywne podejście do języka filmowego wciąż znajduje kontynuatorów na całym świecie.
O zwycięskim filmie zdecydowała kapituła w składzie: María Campaña Ramia, kuratorka i programerka festiwali, m.in. IDFA, Sergei Loznitsa, jeden z najważniejszych współczesnych twórców kina dokumentalnego i fabularnego, oraz Paweł Łoziński, dokumentalista i artystyczny spadkobierca patrona nagrody. W uzasadnieniu Kapituły czytamy:
„Kapituła Jury w składzie María Campaña Ramia, Sergei Loztnitsa i Paweł Łoziński przyznaje po raz pierwszy w historii Nagrodę Dokumentalną Marcela Łozińskiego. Postanowiliśmy nagrodzić film, którego surowość i prawda zostały z nami na długo. To niezwykły dokument, który łączy piękne, malarskie obrazy i precyzyjną konstrukcję dramaturgiczną z emocjonalną siłą. Młody reżyser oszczędnymi środkami i nie przekraczając granic intymności swoich bohaterów opowiada o sprawach najważniejszych, nadających sens naszemu życiu – miłości, rodzinie, pracy. Jesteśmy przekonani, że Marcel, taki jakim go pamiętamy, zgodziłby się z naszą decyzją. Nagrodę Dokumentalną Marcela Łozińskiego otrzymuje debiutancki film »Kuba, na zachód od Zapaty« w reżyserii Davida Bima”.
Zwycięski film przenosi widzów na bagienne tereny półwyspu Zapata, gdzie bohater samotnie poluje na aligatora, bez kontaktu z rodziną i nieustannie konfrontując się z naturą. W napięciu śledzimy jego przygotowania, wysiłek i drogę powrotną do domu. Surowy, czarno-biały debiut Davida Bima staje się opowieścią o pracy, odpowiedzialności i miłości, która pozwala człowiekowi przekraczać własne granice.
Do nagrody nominowane były także dokumenty: „Moja skradziona planeta” Farahnaz Sharifi oraz „Remake” Rossa McElwee. Pierwszy z filmów to osobisty dziennik irańskiej reżyserki, urodzonej w czasie rewolucji islamskiej, która z prywatnych nagrań, archiwaliów i własnych doświadczeń buduje opowieść o pamięci, wolności, opresji oraz walce przeciw zapomnieniu, szczególnie istotnej po wybuchu ruchu Women, Life, Freedom. „Remake” Rossa McElwee to z kolei intymna refleksja nad upływem czasu, żałobą i relacją ojca z synem, oparta na materiałach filmowych rejestrowanych przez nich latami. Wszystkie trzy dokumenty będzie można obejrzeć podczas festiwalu.
Tytuły trafiają do konkursu dzięki rekomendacjom cenionych osób związanych z kinem dokumentalnym – twórców, kuratorów i programerów z Polski, Włoch, Szwajcarii, Czech, Brazylii, Danii i Stanów Zjednoczonych. Wśród rekomendujących znaleźli się m.in. Marcin Borchardt, Sergio Fant, Emilie Bujès, Amir Labaki, Katrine Kilgaard, Tomasz Wolski, Anita Piotrowska, Barbara Orlicz-Szczypuła oraz Debra Zimmerman.
Fundatorem Nagrody Dokumentalnej Marcela Łozińskiego jest Polski Instytut Sztuki Filmowej, partnerem – DAE Documentary Association of Europe, a patronat medialny objął portal Business Doc Europe.
Filmy nominowane do Nagrody Dokumentalnej Marcela Łozińskiego:
- Kuba, na zachód od Zapaty / To the West, in Zapata, reż./dir. David Bim, 74’, Kuba, 2025
- Moja skradziona planeta / My Stolen Planet, reż./dir. Farahnaz Sharifi, 82’, Niemcy, Iran, 2024
- Remake, reż./dir. Ross McElwee, 116’, USA, 2025
Insiderskie karnety na 66. Krakowski Festiwal Filmowy już w sprzedaży!
Krakowski Festiwal Filmowy jest na ekskluzywnej liście wydarzeń filmowych kwalifikujących do Oscara® w kategoriach krótkometrażowych (fabuła, animacja, dokument) oraz pełnometrażowego filmu dokumentalnego, do Europejskiej Nagrody Filmowej w tych samych kategoriach, a także kwalifikuje do nagród BAFTA.
Krakowski Festiwal Filmowy organizowany jest przy wsparciu finansowym Miasta Kraków, Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej, Programu Kreatywna Europa MEDIA oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego. Współorganizatorem jest Stowarzyszenie Filmowców Polskich.
66. Krakowski Festiwal Filmowy odbędzie się w kinach od 31 maja do 7 czerwca 2026 roku oraz od 5 czerwca do 19 czerwca online na KFF VOD.